جُعِلَتْ قُرَّةُ عَيْنى فِى الصَّلاةِ . « 1 » نور چشم من در نماز است . نماز سبب مشاهده است و مشاهدهء محبوب ، قرّة عين محبّ است ؛ زيرا كه صلاة مناجات بين حق تعالى و عبد اوست چنان كه فرمود : فَاذْكُرُونى أَذْكُرْكُمْ » « 2 » پس مرا ياد كنيد تا شما را ياد كنم . و رسولش فرمود : الْمُصَلِّى يُناجِى رَبَّهُ . « 3 » نمازگزار با پروردگارش سخن مىگويد . و چون صلاة مناجات است ، پس صلاة ذكر حقّ است و كسى كه ذكر حقّ كند همنشين حقّ است و حقّ همنشين اوست و كسى كه جليس ذاكر خود است او را مىبيند ورنه جليس او نيست . از اين رو حضرت امير عليه السلام فرمود : ما كُنْتُ أعْبُدُ رَبّاً لَمْ أرَهُ . « 4 » عبادت نكنم ؛ پروردگارى را كه با چشم دل نديده‌ام . پس صلاة مشاهده و رؤيت است ، يعنى مشاهدهء عيانى روحانى ؛ و شهود روحى در مقام جمعى است و رؤيت عينى در مظاهر فرقى است . و به عبارت كوتاهتر ، مشاهده در مقام جمعى است و رؤيت در مظاهر فرقى ، پس اگر مصلّى صاحب بصر

--> ( 1 ) - وسائل الشيعة : 2 / 144 ، باب 89 ، حديث 1754 ؛ مجموعة ورّام : 1 / 91 . ( 2 ) - بقره ( 2 ) : 152 . ( 3 ) - بحار الأنوار : 68 / 216 ، باب 66 ، حديث 17 . ( 4 ) - الكافى : 1 / 98 ، حديث 6 ؛ التوحيد ، شيخ صدوق : 109 ، باب 8 ، حديث 6 .